« ریاضیات معیوب مدلهای مالی» عنوان مقالهای است از پابلو تریانا (Pablo Triana) که سال گذشته در فایننشیال تایمز چاپ شد. پیش از این در ۲۰۰۹ پابلو به همراه همکارش نسیم طالب کتابی منتشر کردند به عنوان « سخنرانی برای پرندگان در مورد پرواز: آیا نظریات ریاضی میتوانند بازارهای مالی را ویران کنند؟» که روشهای ریاضی در فایننس را به نقد میگرفت. نسیم طالب در سال ۲۰۰۷ کتابی با عنوان « قوی سیاه » در مورد بحران مالی نوشت که بسیار پرفروش از آب درآمد آن قدر که سال ۲۰۱۰ دوباره چاپ شد. در آن کتاب هم بخشی از انتقادات متوجه ریاضیات مالی است.
از نظرات آنارشیستی این آثار که بگذریم، نقادی بسیار ارزندهای مییابیم از اشکالات عمدهای که مدلهای ریاضی در فایننس دارند. بخش آنارشیستی آن به نظر من نسبت دادن تمام مسئولیت بحران مالی به ریاضیدانان و دورههای مهندسی مالی که بیشتر برای تبرئهی مقصرین اصلی کارایی دارد تا کشف حقیقت. بخش ارزندهی ماجرا اشکالاتی است که کم و بیش همهی اهل فن میدانند و حتی قبل بحران مالی آن را بارها گوشزد کردهاند. در این میان جوابیههای بسیاری از بزرگان ریاضیات مالی به این ایرادها حاوی نکات جالب و خواندنی است. مثلا استیون شریو یکی از افراد مسئول دورهی ریاضی مالی دانشگاه کارنگی ملون (Carnegie Melon) که از بهترین دورههای ایالات متحده است، در مقالهای کوتاه به آن دسته ایرادهایی که کل ابزار ریاضی استفاده شده در فایننس و تمام دورههایی را که این ابزار را آموزش میدهند، زیر سوال میبرد، پاسخ میدهد. این مقالهی کوتاه جوابی به مقالهی « ریاضیات معیوب مدلهای مالی» پابلو تریانا است که اتفاقا در همان لینک جواب پابلو به جواب استیون شریو را هم میتوان خواند. جالب این که زیر همان مقالهی پابلو در فایننشیال تایمز چند کامنت دیده میشود که یکی از نویسندگان کامنتها استیون شریو است. این سوال و جواب بین این دو نفر نکات جالبی را در مورد نقش ریاضیات در بحران مالی روشن میکند. بقیهی کامنتها هم از طرف افراد صاحب نام است؛ مثلا پیتر کاتن از موگان استنلی.
نظر شخص من در مورد این مجادلات، بیشتر موافق با جهتگیری استیون شریو است. دورههای ریاضی مالی خیلی هم بد نیستند. نمیتوان از شر ریاضیات در چنین بازار پیچیدهای خلاص شد. ریاضیات و مدلهای آن از پیچیدگی بازار سوء استفاده کردند تا خود را به علوم مالی تحمیل کنند. طبیعی است که افرادی هم باید برای استفاده از این دانش، آموزش ببینند. دورهها کوتاه و گران است. نمیتوان به دانشجو آموزش داد که حباب بازار را هم کشف کند. نمیتوان دانشجویانی تربیت کرد که بتوانند بحرانهای مالی را پیشبینی کنند. تمام انتقادات از مدلهای ریاضی این است که مدلها کارایی ندارند. اگر مدل بهتری نیست، باید آنها را کنار گذاشت. اما همین مدلها سالها خوب کار کردهاند. کار کردن را با درست بودن اشتباه نگیریم. به قول انیشتن « وقتی قوانین ریاضی به واقعیت اشاره می کنند، قطعی نیستند. به محض این که قطعی فرض شوند، دیگر به واقعیت اشاره نمیکنند.» هر مدل جدیدی اشکالات خود را دارد. باید با اشکالات مدلهایی که سالها امتحان پس دادهاند مدارا کرد. به قول امانوئل درمان « باید آشغالها را زیر فرش پنهان کنیم. اما به مشتری بگوییم که آشغالها زیر فرش است.»
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر